Nowy Dwór

Z Kwidzynopedia - encyklopedia e-kwidzyn
Nowy Dwór na mapie

Nowy Dwór (dawn. niem. Neuhöfen) – wieś na Powiślu Polsce położona w powiecie kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn.

Spis treści

Historia

Już w 1338 roku był tu dwór biskupi, wzmiankowany pod łacińską nazwą Nova Curia (Nowy Dwór), potem zaś znany pod nazwą niemiecką - Neuhof. Być może stąd pochodzili ławnicy kwidzyńscy Mikołaj Nühowf (w 1393 roku) i Hannus Nuhoff (w roku 1406). W tymże czasie świadkiem w procesie kanonizacyjnym Błogosławionej Doroty była Dorota, żona Pawła Basera z Nowego Dworu. W 1414 roku biskupim włodarzem w Nowym Dworze był Mikołaj Kluger.

We wrześniu roku 1454 biskup Kaspar skarżył się wielkiemu mistrzowi, że zaciężni polscy i związkowi uprowadzili bydło z Nowego Dworu. Na domiar złego oddział krzyżacki ze Sztumu zabrał poddanym biskupa konie, bydło i inny dobytek. Oprócz spustoszeń wojennych Nowy Dwór dotknęły także powodzie, które zalewały tereny żuławne. Folwark biskupi wówczas opustoszał.

Wieś lokowano na nowo w 1584 roku. Powstał tu również folwark. Dalsze losy Nowego Dworu były podobne do dziejów innych wsi nadwiślańskich. W 1885 roku na 640 ha mieszkało 198 osób, w roku 1905 - 211, w roku 1910 - 235, a w roku 1933 wieś liczyła 318 mieszkańców. W roku 1939 Nowy Dwór zamieszkiwało 250 osób, było tu 61 gospodarstw domowych.

Zmiana dotychczasowej nazwy Neuhöfen na Nowy Dwór ustalona została Rozporządzeniem Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946r. (Monitor Polski Nr 142, poz. 262).

Po 1945 roku zbudowano we wsi wiele domów mieszkalnych i budynków gospodarczych. Powstał też POM. W 1974 roku były tu: ośmioklasowa szkoła podstawowa, do której uczęszczało 131 uczniów, i w której pracowało dziewięciu nauczycieli, wiejska świetlica i klub "Ruchu". W 1970 roku w Nowym Dworze mieszkało 238 osób.

Ciekawostki

W przez wiele lat w sąsiedztwie nasypu kolejowego w Nowym Dworze składowane były elementy wojskowego tymczasowego mostu kolejowego będące częścią zlokalizowanego w tym miejscu Obiektu KW.

"W roku 1964 opracowano projekt "obiekt KW". W roku 1965 wykonano roboty ziemne wg. tego projektu. Istniejące nasypy ziemne od strony Opalenia i Kwidzyna obniżono do niwelety wału przeciwpowodziowego. Jednocześnie dodano nasypy ziemne odchodzące łukami w bok od istniejącej osi lini kolejowej. W rejonie tym odbywały się manewry wojsk Układu Warszawskiego. Strategiczna przeprawa przez Wisłę miała się odbywać w warunkach wojennych po zbudowanym w ciągu 24 godzin, kolejowym moście pontonowym. "Obiekt KW" to właśnie kryptonim projektu przystosowującego ten teren do takiego przeznaczenia."

Galeria

Teraźniejszość

Stan ludności wsi na dzień 31 grudnia 2007 roku wynosił: 324 osoby.

Sołtys (2012): Jerzy Delewski
Nowy Dwór 24
82-500 Kwidzyn
tel. 55 261 67 26

Zapisy nazewnictwa

  • 1338 - Nova Curia (UBP)
  • 1414 - Nuwen Houfe (UBP)
  • 1575 - Neuhofen (UBP)
  • 1617 - Neuhöfen (ZtM)
  • 1790 - Neuhoffen (Srt)
  • 1886 - Neuhoefen (SG)
  • 1945 - Neuhöfen (R)
  • 1951 - Nowy Dwór (R)
  • inne spotykane formy (Noca Curia, Heuhof, Neuhöffen, Neuhöfchen, Nowy Dwór Kwidzyński)

Zobacz też

Wykaz miejscowości powiatu kwidzyńskiego

Źródła

Siedziba gminy: miasto Kwidzyn

Wsie sołeckie: BaldramBrachlewoBrokowoBronnoDankowoDubielGniewskie PoleGórkiGrabówkoGurczJanowoKamionkaKorzeniewoLiczeLipiankiMarezaNowy DwórOboryOśnoPastwaPawlicePodzamczeRakowiceRakowiecRozpędzinySzałwinekTychnowy

Miejscowości niesołeckie: Gilwa MałaPole RakowieckieSzadowoWola-Sosenka