Gurcz

Z Kwidzynopedia - encyklopedia e-kwidzyn
Gurcz na mapie

Gurcz (dawn. niem. Gutsch/Zandersfelde) - wieś sołecka położona w powiecie kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn przy drodze wojewódzkiej nr 607.

Spis treści

Historia

Obszar późniejszej wsi był w średniowieczu silnie zabagniony i przecięty przez dwie przynajmniej odnogi Starego Nogatu. Pozostawał poza zasięgiem dóbr tychnowskich, należąc do komturstwa, a potem starostwa gniewskiego. W XVI wieku rozwinęło się tu osadnictwo olenderskie. W roku 1780 wieś liczyła 151 mieszkańców. W roku 1905 osadę zamieszkiwało 242, a w 1910r. - 233 mieszkańców. W roku 1939 były tu 54 gospodarstwa domowe zamieszkałe przez 290 osób. W styczniu 1945 roku w okolicy wsi rozegrała się niewielka bitwa pancerna pomiędzy atakującymi wojskami sowieckimi, a wycofującymi się pancernymi jednostkami hitlerowskimi.

Po wojnie zmiana dotychczasowej nazwy Zandersfelde na Gurcz ustalona została Rozporządzeniem Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 9 grudnia 1947r. (Monitor Polski nr 014, poz. 55). Dwa lata później ponownie wydano akt prawny nawiązujący do dawnej nazwy tej osady. Tym razem odniesiono się do nazwy Gutsch która Zarządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 listopada 1950r. (Monitor Polski nr 134, poz. 1720). ustalona została na Gurcz (podobnie jak w poprzednim rozporządzeniu). Rożnica pomiędzy obu powojennymi nazwami osady polegała na pisowni przymiotnika nazwy Gurcz:

dawn. niem. Zandersfelde - Gurcz, gurcki (Monitor Polski Rocznik 1948, nr 014, poz. 55)

dawn. niem. Gutsch - Gurcz, gurczański (Monitor Polski Rocznik 1950, nr 134, poz. 1720)

W 1945 roku wieś została sołectwem. W roku szkolnym 1960/1961 w czteroklasowej szkole podstawowej było 39 uczniów. Od 1964 roku PGR Szałwinek przejmował grunty z Państwowego Funduszu Ziemi we wsi Gurcz. Na tych gruntach wybudowano bazę produkcyjną Zakładu Rolnego Gurcz, który rozpoczął swą działalność w 1974 roku. W jego skład wchodziły: PGR Szałwinek i PGR Gniewskie Pole. W 1970 roku Gurcz zamieszkiwały 273 osoby. W tymże roku były tu klub "Ruchu" i punkt biblioteczny.

Teraźniejszość

Stan ludności na dzień 31 grudnia 2007 roku: 372 osoby

Sołtys (2012): Irena Kozioł
Gurcz 12
82-500 Kwidzyn
tel. 781 283 906

Poprzednio funkcję sołtysa pełnił Reinhard Paapke.

Zapisy nazewnictwa

  • 1565 - Kurze (LPm I)
  • 1624 - Gutts (LPm II)
  • 1682 - Gurcz (F)
  • 1772 - Gutzsche (ZtM)
  • 1790 - Gutsch (Srt)
  • 1881 - Gurcz (SG)
  • 1945 - Gutsch (R)
  • 1951 - Gurcz (R)
  • inne spotykane formy (Gucz, Gutsz, Zandersfelde)


Zobacz też

Wykaz miejscowości powiatu kwidzyńskiego

Źródła

Siedziba gminy: miasto Kwidzyn

Wsie sołeckie: BaldramBrachlewoBrokowoBronnoDankowoDubielGniewskie PoleGórkiGrabówkoGurczJanowoKamionkaKorzeniewoLiczeLipiankiMarezaNowy DwórOboryOśnoPastwaPawlicePodzamczeRakowiceRakowiecRozpędzinySzałwinekTychnowy

Miejscowości niesołeckie: Gilwa MałaPole RakowieckieSzadowoWola-Sosenka